آشنایی با اتوماسیون تحت وب Selenium

Selenium یکی از فریم‎ورک‎های قدرتمند و متن‌بازِ تست‌ خودکار تحت وب به حساب می آید [۱۰ ابزار برتر اتوماسیون وب در سال ۲۰۲۴]. در این مقالۀ داتیس به اصول اولیه Selenium از جمله اجزا، ویژگی‌ها، کاربردها و محدودیت‌های آن پرداخته و نمایی کاملی از آن ارائه خواهیم کرد.

 

Selenium از پرکاربردترین ابزارهای تست نرم‌افزارهای تحت وب برای بررسی عملکرد ‌درست یا نادرست آن‌ها است. این ابزار یکی از اولین انتخاب‌ها برای تست چند مرورگری بوده و مشهور به یکی از قابل‌اعتمادترین سامانه‌ها برای اتوماسیون نرم‌افزارهای تحت وب است. هر تست‌کنندۀ نرم‌افزاری تجربۀ خود را با یادگیری سلنیوم به‌عنوان رکن اساسی مسیر خود، آغاز می‌کند.

 

قابلیت‌های اتوماسیون تحت وب Selenium

قابلیت‌های اتوماسیون تحت وب Selenium

 

کاربردهای اتوماسیون تحت وب Selenium

 

• تست خودکار نرم‌افزار‌های تحت وب: Selenium عمدتاً برای تست خودکار نرم‌افزار‌های تحت وب در مرورگرها و سامانه‌های مختلف به کار می‌رود.
• تست چند مرورگری: سازگاری نرم‌افزار‌های تحت وب را در مرورگرهای مختلفی مانند Chrome، Firefox، Safari و Edge مورد بررسی قرار می‌دهد.
• وب اسکرپینگ: فرایند فیلترکردن داده‌های وبگاه‌ها را برای نظارت و تحلیل آن‌ها به‌صورت خودکار انجام می‌دهد.
• راه‌اندازی و تست مستمر: به لطف یکپارچگی با ابزارهایی مانند Jenkins تست‌های پیوسته‌ها را به‌عنوان بخشی از مسیر توسعه و اتوماسیون میسر می‌کند.
• تست عملکردی: این ابزار عملکرد نرم‌افزار تحت وب را در مقایسه با الزامات مشخص‌شده برای مرورگرِ موردنظر بررسی می‌کند.

 

محدودیت‌های اتوماسیون تحت وب Selenium

• سازگاری چند مرورگری: معمولاً نتایج بسیار خوبی در مرورگرهای متعدد به دست می‌دهد، اما گاهی به دلیل تفاوت مرورگرها در درک و به‌کارگیری HTML و CSS، محدودیت‌هایی به وجود می‌آید.
• اجرای کُند تست‌ها: هنگام اجرای تست‌ها روی نرم‌افزار‌های تحت وب بزرگ یا وبگاه‌های پیچیده به‌کندی عمل می‌کند.
• مشکل در مدیریت عناصر داینامیک وب: سلنیوم در تعامل با عناصر داینامیکی مانند ID که گاهی در صفحه وب تغییر می‌کنند، به مشکل می‌خورد و تست‌ها شکست می‌خورند.
• عدم پشتیبانی از نرم‌افزار‌های موبایل: امکان خودکارسازی تست‌ نرم‌افزار‌های موبایل را فراهم نمی‌کند.
• پشتیبانی محدود از نرم‌افزار‌های ویندوزی: توسعه‌دهندگان برای تست خودکار نرم‌افزار‌های دسکتاپ باید به ابزارها یا نرم‎افزار‌های ثالث متوسل شوند.

 

اجزای اصلی Selenium

 

 

1. Selenium IDE 

Selenium IDE مثلِ جعبه‌ابزار نوآورانه‌ای برای تست‌های تحت وب عمل می‌کند و کاربران را قادر می‌سازد تا تعاملات خود را با نرم‌افزارهای وب ضبط کنند. محیط کاربرپسند این ابزار کمک به همکاری تست کنندگان و توسعه‌دهندگان کرده و تبادلِ اطلاعات، نتایج تست‌ها و بهبود فرایندها را تسریع می‌کند.

 

قابلیت‌های Selenium IDE:

1. ضبط: کاربران می‌توانند نحوه استفادۀ خود از نرم‌افزار تحت وب را ضبط کنند.
2. بازبینی: آنچه را که پیش‌تر ضبط کرده‌اید، به‌صورت خودکار تکرار می‌کند.
3. سازگاری با مرورگرها: اینSelenium  برای تست روی مرورگرهای مختلف کار می‌کند.
4. بررسی بخش‌های مختلف: کاربران می‌توانند به‌راحتی بخش‌های مختلف صفحه وب را مشاهده و نحوه کار با آن‌ها را تنظیم کنند.
5. خطایابی: به کمک Selenium IDE می‌توان مشکلات را در تست‌های خودکار پیدا کرده و گام‌به‌گام اقدام برای رفع آن‌ها اقدام کرد.
6. صدور تست‌ها: شما می‌توانید تست‌هایی که در Selenium IDE ایجاد کرده‌اید را به زبان‌های برنامه‌نویسی مختلف (مانند جاوا، پایتون یا سی‌شارپ) ذخیره کنید و با ابزارهای دیگر سلنیوم از آنها استفاده کنید.

 

2. Selenium RC 

Selenium RC یکی از اولین ابزارهای Selenium بود که قبل از WebDriver عرضه شد. به کمک این ابزار می‌توان تست‌های خودکار نرم‌افزارهای تحت وب را به زبان‌های برنامه‌نویسی مختلف مانند جاوا، سی‌شارپ، پایتون و غیره نوشت. ویژگی کلیدی Selenium RC توانایی آن در تعامل با مرورگرهای وب از طریق سروری است که به‌عنوان واسطه میان کدِ تست و مرورگر عمل می‌کند.

 

معمولاً WebDriver را به دلایل زیر گزینه بهتری نسبت به Selenium RC می‌دانند:

 

1. API بهبودیافته: WebDriver  رابط برنامه‌نویسی کاربردی ساده‌تر و قابل‌درک‌تری نسبت به Selenium RC دارد و نوشتن و حفظ تست‌های خودکار را برای توسعه‌دهندگان و تست کنندگان آسان‌تر می‌کند.
2. عملکرد بهتر: WebDriver مستقیماً با مرورگر ارتباط برقرار می‌کند و نیاز به سرور واسطی مانند Selenium RC را برطرف می‌کند، در نتیجه اجرای تست‌ها سریع‌تر و عملکرد بهبود می‌یابد.
3. پشتیبانی از فناوری‌های مدرن: WebDriver از فناوری‌های مدرن تحت وب مانند HTML5، CSS3 و فریم‌ورک جاوا اسکریپت پشتیبانی بهتری می‌کند و ازاین‌رو با نرم‌افزار‌های تحت وب جدیدتر سازگار است.

 

 

3. Selenium WebDriver

سلنیوم WebDriver فریم‌ورک متن‌باز قدرتمندی برای خودکارسازی مرورگرهای وب است که به طور مشخص برای سهولتِ تست و تأیید نرم‌افزارهای تحت وب طراحی شده است. WebDriver برای تعامل با مرورگرهای وب، رابط برنامه‌نویسی فراهم می‌کند و به توسعه‌دهندگان و تست کنندگان در اجرای خودکارِ اعمال مرورگر یاری می‌رساند.

 

 قابلیت‌های Selenium WebDriver:

ارتباط مستقیم با مرورگرها: WebDriver برای خودکارسازی مستقیماً با پشتیبانِ محلی مرورگر ارتباط برقرار می‌کند و تست‌های پایدارتر و قابل‌اعتمادتری به دست می‌دهد.

امکان اجرای هم‌زمان: می‌توان تست‌ها را به‌صورت موازی اجرا ‌کرد. سیکل تست‌ها سریع‌تر شده و منابع با بازدۀ بیشتری به کار گرفته می‌شوند.

مجموعه‌ای غنی از API‌ها: WebDriver مجموعه‌ای جامع از API‌ها برای پیمایش میان صفحات وب، تعامل با اجزای وب، مدیریتِ پنجره‌ها، هشدارها و... ارائه می‌دهد.

 

4. Selenium Grid 

Selenium Grid سروری است که به تست‌ها فرصت استفاده از Instanceهای مرورگری را می‌دهد که بر ماشین‌های از راه دور کار می‌کنند. با استفاده از این سلنیوم، یک سرور در نقشِ هاب عمل می‌کند و تست‌ها برای دسترسی به Instanceهای مرورگر به هاب متصل می‌شوند.

 

ویژگی‌های Selenium Grid:

1. امکان اجرای هم‌زمان تست‌ها در چندین ماشین و مدیریت نسخه‌های مختلف مرورگر را فراهم می‌کند.
2. وجود فرصت اجرای تست‌ها در Instanceهای مرورگرِ از راه دور که بار تست‌ها را میان چندین ماشین پخش می‌کند.
3. امکان اجرای تست‌ها بر مرورگرهایی که روی سیستم‌عامل‌ها یا سامانه‌های مختلف اجرا می‌شوند.

 

 

 

جمع‌بندی

Selenium یکی از پرکاربردترین ابزارها برای تست نرم‌افزارهای تحت وب و بررسی عملکرد ‌درست یا نادرست آن‌ها به شمار می‌آید. این ابزار از همه مرورگرها پشتیبانی کرده و روی تمامی سیستم‌عامل‌های عمده و مشهور کار می‌کند و اسکریپت‌های آن به زبان‌های مختلفی مانند Python، Java، #C و... نوشته ‌شده است.  Seleniumبه تست وبگاه‌ها کمک می‌کند، اما ممکن است کُند باشد و در برخی موارد مانند تغییر ID صفحات وب مشکل ایجاد کند.

 

مطلب مرتبط: [آشنایی با اتوماسیون تحت وبUiPath]

 

منبع

مقالۀ «Selenium – Components, Features, Uses and Limitations» از وبگاه «geeksforgeeks.org»